[ILOKANO TRANSLATION] The next president will inherit significant economic reforms

Date Posted : February 15, 2022

[ILOKANO TRANSLATION] The next president will inherit significant economic reforms

Date Posted : February 15, 2022

by Gerardo P. Sicat

Tawiden ti sumaruno a presidente ti naindaklan a panagbalbaliw ti ekonomia

Ti nagsapalan nga agturong iti naprogreso a Pilipinas

Dagiti dadakkel a nagun-odan a reporma ti ekonomia ti administrasion ni Presidente Rodrigo Duterte ket dakkel a bentahe ken pangrugian iti sumaruno a presidente ti Pilipinas no daytoy ket maawatanna ti naipasaklot a gasat kenkuana ken saanna a supiaten ti annayasna.

Dagiti nagun-odan a reporma ti ekonomia babaen kenni Duterte. Nangato ti popularidad ni Presidente Duterte kabayatan iti panagtakemna. Iti laksid a ti nakaisentroan iti programana ket maipanggep iti linak ken talna, laban iti droga, ken dadduma pay nga issue politika, dagiti naaramidanna iti pannakaitandudo iti ekonomia ket mabalin a labsanna pay dagiti naaramidan dagiti naglabas a pangulo ti pagilian.

Iti panagtugawna a kas presidente, intandudona iti pannakaipasdek dagiti adu nga imprastraktura babaen iti napaspas a proseso iti panag-decision ket napondoan iti dadakkel a Build Build Build program.

Tapno bumileg pay ti pamastrekan, pinapaspasna ti garaw ti pannakaiparuk-at dagiti pondo para kadagiti proyekto ti gobierno ket alisto a naipasa ti Kongreso ti national budget.

Ti napaspas a panagdesision panggep iti pannakaipatungpal dagiti proyekto imprastraktura ken dadduma pay a programa ket maiyataday la unay iti napanday a reporma ti ekonomia.

Translation: Dagiti napapateg a reporma ti ekonomia ket isu dagiti sumaganad: (1) Reporma iti buis, (2) Reporma iti alisto a panagnegosio, (3) Seguridad ti makan kangrunaanna iti panaganggkat iti ballassi taaw, ken (4) ti nawaya a panag-negosio kas koma iti retail trade law, public servie act, ken foreign investment law.

Dagitoy a reporma ti ekonomia ket saan a nalaka a nagun-od gapu ta adu iti dimmalananna ken adda dagiti saan nga umanamong kangrunaanna iti Senado. Ngem gapu iti nasayaat a saritaan, naurnos met laeng dagitoy a dakkel ti subadna. Ti laeng alisto a naipasa ket ti reporma ti buis. Ti pannakapanday ti seguridad ti makan wenno ti Rice Tarrification Law a nangikkat ti NFA monopoly iti panagangkat ti bagas iti ruar ti pagilian ket nagbalin laeng a linteg iti maikapat a termino ni Duterte, ken adu ti simmupiat.

Dagiti dua a napapateg a reporma ket makitan ti dakkel nga epektona. Ti pannakaipangato ti singir ti buis ket dimmakkel met ti pondo ti gobierno. Paset daytoy ti pannakaikabassit ti singir ti buis kadagiti mangmangged ken pannakaingato ti excise tax panggep iti enerhia ken “sin” taxes kas koma iti tabako, e-cigarretes ken alkohol.

Ti reporma ti buis ket timmulong iti napalawa a pannakaited iti servizio publiko, raman dagiti ordinario a kasapulan ti gobierno ken ti pannakaibanag dagiti daddakel nga imprastraktura ti gobierno kas iti Build Build Build program.

Ti pannakaipakat ti reporma ti seguridad ti makan ket dakkel a tulong iti pannakabalanse ti presio ti irik gapu iti kompetision dagiti agang-angkat ti bagas a pribado a negosiante. Idi, dagiti laeng negosiante a mapabpaboran iti regulasion ti NFA ti aglaklak-am gapu iti artificial shortage no kasta nga ag-desision ti gobierno a kasapulan iti panagangkat ti bagas, ti kangrunaan a kanen dagiti Pilipino.

Sangwentayo iti umay a Mayo ti panagpili iti sumaruno a Presidente a mas kampante ken seguro ti presio ti bagas para kadagiti 110 million a Pilipino.

Gapu ta awanen iti monopoly ti panagangkat ti bagas iti ballasiw-taaw, umad-adu met iti agarup 30 porsiento ti mapaspastrek ti gobierno a taripa gapu iti iseserrek ti imported rice iti pagilian. Kas resulta, kadakkelan a paset ti sumsumrek a taripa ket maipapaay a tulong kadagiti babassit a mannalon ket matulonganda no kasano nga umado pay ti maapitda a saan laeng a pagay ti maimula.

Dagiti dadduma pay a reporma iti ekonomia ket maimplementar iti panagtakem ti sumaruno a presidente ti pagilian ket isu iti agapit kadagitoy a banepisio.

Ti reporma iti pannakaipaay ti insentibo kadagiti agpupuonan ket dimmalan iti tallo a tawen sakbay a naipasa iti Kongreso. Ket dakkel unay daytoy a tulong iti pannakaipatungpal ti reporma iti buis. Kangrunaan a gagem ti reporma ket iti panagbalin a nalawag ken responsable ti pannakaiwanwan ti negosio tapno ad-adu pay iti maguyugoy nga agpuonan.

Basar iti naaprobaran a linteg, ti income tax rate dagiti dadakkel a pasdek negosio ket bimmaba manipud iti 30 a porsiento ket nagbalin a 25 a porsiento. Ken ad-adu pay nga insentibo iti maipapaay kadagiti babassit a negosio gapu ta bimmaba pay iti bayadanda a buis agingga iti 20 a porsiento. Balligi daytoy a wagas gapu ta nagbalin a mas competitive iti panagnegosio iti pagilian no ikumpara iti sabsabali pay a pagilian iti ASEAN.

Ti maikapat ken kaudian a reporma ket ti al-alisto nga iseserrek dagiti diretso nga agpuonan iti Pilipinas manipud iti ballassiw taaw. Napanday dagitoy a linteg tapno maprotektaran dagiti agpupuonan a ganggannaet ket dakkel a tulong daytoy iti panagprogreso ti pagilian.

Iti kaudian a sesion ti kamara ket pimmasan dagitoy a linteg babaen iti panangirekomenda ti presidente a mapapaspas dagitoy a gakat.

Ti pannakaamendar ti Retail Trade Law ket naaprobaran metten itay laeng kallabes. Sumarsaruno ti pannakamendar ti Public Service Act ken ti Foreign Investment Incentives Law.

Iti ababa a pannao, ti kangrunaan a mabenepisyaran kadagitoy a kabbaro a linteg ket maipasaklot iti sumaruno a presidente.

Agur-uray ti naruay a pannubok iti sumaruno a presidente. Saan nga amin ket balitok a maipasaklot kenkuana. Nupay dagitoy a kabbaro a linteg ket naipasan, adda latta gundaway a saan nga anamongan daytoy dagiti adda iti bangir a partido kangrunaan ti Public Service Act a mabalin a makuestionaran ti pannakaimplementarnanto. Daytoy tay makunkuna a kadaanan nga ay-ayam iti panangitantantan ken panangperdi.

Ngarud, kasapulan a nasiglat ken nalaing a mangidaulo ti sumaruno a presidente tapno malabananna dagitoy a karit ti lideratona.

Read the original article on The Philippine Star here.

Filipino translation by:
Leilani Adriano


-oOo-

Date Posted February 15, 2022

More on TaxReform News

FIRB approves tax incentives for Mindanao-based cement company →

Date Posted: January 17, 2022

The Fiscal Incentives Review Board (FIRB) has approved, upon the recommendation of the Board of … Continue reading FIRB approves tax incentives for Mindanao-based cement company

DOF to hold tax reform awareness forum →

Date Posted: June 18, 2017

The Department of Finance (DOF) will conduct a forum next month to heighten public awareness … Continue reading DOF to hold tax reform awareness forum

Dominguez cites tax reform as among key achievements of Duterte administration →

Date Posted: July 28, 2021

Tax reform, which has provided income tax cuts for individuals and corporations to unleash their … Continue reading Dominguez cites tax reform as among key achievements of Duterte administration

WE RECOMMEND

Economic managers propose 4 legislative ‘imperatives’ to ensure strong, sustainable, resilient PHL recovery

Date Posted: June 8, 2020

President Duterte’s economic managers are pushing four legislative “imperatives” that include revitalizing the agriculture sector … Continue reading Economic managers propose 4 legislative ‘imperatives’ to ensure strong, sustainable, resilient PHL recovery

Join our mailing list for news and information about tax reform #TaxReformNow
The Department of Finance (DOF) is the government’s steward of sound fiscal policy. It formulates revenue policies that will ensure funding of critical government programs that promote welfare among our people and accelerate economic growth and stability. Read More..

Department of Finance | TaxReform

BSP Complex, Roxas Blvd., 1004 Metro Manila, Philippines
(+632) 8525.0244
Scroll Up